1. * 5651 Sayılı Kanun'a göre TÜM ÜYELERİMİZ yaptıkları paylaşımlardan sorumludur.
    * Telif hakkına konu olan eserlerin yasal olmayan şekilde paylaşıldığını ve yasal haklarının çiğnendiğini düşünen hak sahiplerinin İLETİŞİM bölümünden bize ulaşmaları durumunda ilgili şikayet incelenip gereği 1 (bir) hafta içinde gereği yapılacaktır.
    E-posta adresimiz

Çeşme Muharebesi.

Konusu 'Osmanlı Tarihi' forumundadır ve Suskun tarafından 5 Temmuz 2011 başlatılmıştır.

  1. Suskun

    Suskun V.I.P V.I.P

    Katılım:
    16 Mart 2009
    Mesajlar:
    23.242
    Beğenileri:
    276
    Ödül Puanları:
    6.230
    Yer:
    Türkiye
    Banka:
    2.052 ÇTL

    [​IMG]
    Çeşme Deniz Muharebesi

    1768-1774 Osmanlı-Rus Savaşı


    Tarih 5-7 Temmuz 1770
    Bölge Çeşme açıkları
    Sonuç Osmanlı donanması tamamen yakıldı.
    Taraflar
    Osmanlı İmparatorluğu - Rusya İmparatorluğu​

    Çeşme Deniz Muharebesi 5-7 Temmuz 1770 tarihleri arasında Rus donanması ve Osmanlı Donanması arasında Çeşme Körfezi açıklarında yapılmıştır. 1768-1774 Osmanlı-Rus Savaşı'nın bir parçası olan bu çatışmanın sonucunda Osmanlı Donanması Ruslar tarafından tamamen yok edilmiştir.

    Savaş öncesi

    1768 yılında Osmanlı-Rus Savaşı başladığında Rusya'nın Karadeniz'de savaş gemisi olarak sadece 6 kalyonu bulunmaktaydı. Rus donanmasının büyük bir bölümü Baltık Denizi'nde üslenmisti. 1769 yılının Kasım ayında Rusya Baltık Denizi'ndeki donanmasından iki filo gemiyi değişik rotalarla Atlantik Okyanusu ve Cebelitarık Boğazı yoluyla Akdeniz'e gonderdi. Rus donanmasının komutanlığını Kont Aleksey Grigoryeviç Orlov üstlenmişti. Amaç Osmanlı Devleti'ni zayıflatmak için Mora Yarımadasındaki Yunanlar arasında bir isyan çıkartmak ve Rusya yanlısı bir Yunan Devleti kurulmasını sağlamaktı. İki filo Akdeniz'de birleşti ve Mora Yarımadasına çıkartma yaptı. 50 Rus askerinin yardımıyla Mani bölgesindeki Yunanlar arasında bir isyan çıkartmayı başardı ama isyan bütün Yunanistan'a yayılmadan Osmanlılar tarafından bastırıldı. Bu isyana Orlov isyanı (Yunanca: Ορλωφικά) denilmektedir. Yunanlar tarafından Yunan Bağımsızlık Savaşı'nın çekirdeği olarak kabul edilmektedir.

    Kaptanpaşa Mandalzade Hüsameddin Paşa'nın komutasındaki Osmanlı donanması ilk önce Yunan isyanını bastırmak için Mora Yarımadasında Mora Yenişehri (simdiki Nafplion) önünde bulunuyordu. Hüsameddin Paşa Rus filotilasının uzun yolda levazım ve erzak sağlayamayacağını ve bu nedenle hiç savaş yapmadan teslim olacağını düşünüyordu. Onun yüzden Ege Denizi'ne yelken açmaya karar verdi. Ege Denizi'ne ulaştıktan sonra Sakız Adası ve Karaburun arasında Çeşme limanına yakın açıklarda demirledi.

    Osmanlı donanması ile Rus filosu karşılaşması

    Osmanlı donanmasının Ege Denizi'ne doğru yelken açtığını haber alan iki Rus filosu Akdeniz'de Osmanlı donanmasını aramaya koyuldu. İki filonun komutanları Rus Amiral Grigori Spiridov ve İngiliz danışman Amiral John Elphinstone'du. Bu iki Rus filosunda 21 tane gemi bulunmaktaydı: Bunlardan 9 tanesi 66-68 toplu kalyon, 3 tanesi 38-32 toplu fırkateyn, 1 tanesi 12 havan taşıyan bomba, 4 tanesi ateş gemisi, 4 tanesi de nakliye gemisiydi.

    Osmanlı donanmasının mevcudu bütün ayrıntılarıyla bilinmemektedir. Fakat 14-16 büyük kalyon bulunduğu ve bunlardan Real Mustafanın 84 toplu, Rodosun 60 toplu ve Kaptanpaşa'nin Kapudane kalyonunun 100 toplu olduğu biliniyor. Ayrıca 6 fırkateyn, 6 mahon, 13 kadırga ve 32 daha küçük çapta gemi bulunmaktaydı ve toplam top adedi yaklasik 1.300 idi. Donanma üç sıra olarak demir atmıştı. Birinci sırada 70-100 topla 10 kalyon bulunmaktaydı. Bunlardan kuzeyden dördüncü kalyonda Osmanlı donamasının komutanı Kaptanpaşa Mandalzade Hüsameddin Paşa bulunmakta; kuzeyden ilk kalyon Real Mustafa olup kaptanı Cezayirli Hasan Paşa idi ve kuzeyden yedinci kalyonun kaptanı Cafer Bey idi. Donanmada bulunan diğer 2 kalyon bir önceki akşam Midilli'ye gitmişti. İkinci sırada yaklaşık 6 tane daha kalyon bulunmaktaydı ve birinci sira kalyonlar aralarında açıklık birakılarak bu ikinci sira gemilerin ileri ateş etmeleri sağlanmıştı. Bunların arkasında üçüncü sırada fırkateynler, mahonlar, kadırgalar ve diğer ufak parça gemiler bulunmaktaydı.

    5 Temmuz 1770'de Osmanlı donanmasını Karaburun yarımadası ile Sakız adası arasinda Çeşme Körfezi'nin hemen kuzey açıklarında demir atmış olarak buldu. 6 Temmuz'u 7 Temmuz'a bağlayan gece Ruslar 00:30'da harekete geçtiler. Rus donanması top atışına başladı. Saat 2:00'de iki Osmanlı gemisi batmış, diğerleri ateş almıştı. Sabaha karşı 8:00 civarında savaş sona erdi. 11.000 civarında Osmanlı denizcisi ölmüştü. Osmanlı gemileri arasında ancak Rodos kalyonu ve 4 kadırga kurtulabilmişti. Rusların kayıpları ise 700 civarındaydı. Mandalzade Hüsameddin Paşa, Hasan Paşa ve Cafer Bey kurtuldular. Ancak Hüsameddin Paşa görevinden alındı. Yerine Cezayirli Hasan Paşa Kaptanpaşa görevine getirildi.



    Sonuçları

    [​IMG]
    Savaştan sonra II. Katerina tarafından St. Petersburg'daki Tsarskoye Selo'da yaptırılmış Çeşme anıtı

    Çeşme Deniz Savaşı Osmanlıların İnebahtı Savaşı'ndan sonra denizlerde aldığı ilk büyük yenilgiydi. Osmanlı Devleti bu savaştan sonra bir süre donanmasız kaldı. Kısa bir süre sonra yapılan Küçük Kaynarca Antlaşmasıyla Osmanlı Devleti Karadeniz'i Ruslarla paylaşmak durumunda kaldı ve Kırım'ı ele geçiren Rusya Akdeniz'de de donanma bulundurmaya başladı. Osmanlı-Rus Savaşı'nın 1774 yılında bitmesine kadar Rus donanması Çeşme'ye defalarca geri gelerek limanı top ateşine tuttu.
     

Sayfayı Paylaş