1. * 5651 Sayılı Kanun'a göre TÜM ÜYELERİMİZ yaptıkları paylaşımlardan sorumludur.
    * Telif hakkına konu olan eserlerin yasal olmayan şekilde paylaşıldığını ve yasal haklarının çiğnendiğini düşünen hak sahiplerinin İLETİŞİM bölümünden bize ulaşmaları durumunda ilgili şikayet incelenip gereği 1 (bir) hafta içinde gereği yapılacaktır.
    E-posta adresimiz

Dirençlerin Bağlanması Ve Eşdeğer Direnç Kavramı

Konusu 'BilgiBANK' forumundadır ve Suskun tarafından 18 Nisan 2011 başlatılmıştır.

  1. Suskun

    Suskun V.I.P V.I.P

    Katılım:
    16 Mart 2009
    Mesajlar:
    23.242
    Beğenileri:
    276
    Ödül Puanları:
    6.230
    Yer:
    Türkiye
    Banka:
    2.052 ÇTL
    Dirençler Şekil 1. de gösterildiği gibi seri, parelel ve bunların ortaklaşa kullanımları biçiminde bağlanabilir.


    [​IMG]
    Şekil 1. Dirençlerin bağlanması
    a) Seri bağlı dirençler
    b) Parelel bağlı dirençler
    c ve d) Karma bağlı dirençler​


    Hangi sayıda olursa olsun ve hangi türde bağlanmış olursa olsun bir çok dirençten oluşan bir devrenin tümüne eşdeğer olan tek bir direnç değeri hesaplamak olasıdır. Bu dirence EŞDEĞER DİRENÇ veya EKİVALEN DİRENÇ denir.

    1. SERİ BAĞLI DİRENÇLERE DENK OLAN EŞDEĞER DİRENCİN HESAPLANMASI

    Şekil 2. de seri bağlanmış 3 adet direnç gösterilmiştir. Seri bağlı devrede devre elemanlarından aynı akım geçeceği için burada da R1, R2 ve R3 dirençlerinden aynı I akımı geçer. I akımı aynı zamanda devre akımıdır.

    [​IMG]
    Şekil 2. Seri devre için eşdeğer direncin hesaplanması

    Her bir direncin uçları arasındaki V1 , V2 ve V3 gerilimlerinin toplamı ve gerilimlerinin toplamı V gerilimine eşittir. Dolayısıyla,


    V = V1 +V2 + V3 (1)


    yazılabilir. Öte yandan V gerilimi için RE eşdeğer direnci kullanılarak


    V = I.RE (2)


    yazılabileceği açıktır. Ohm yasasından yararlanılarak,


    V1 = I.R1 V2 = I.R2 V3 = I.R3 (3)


    olduğu gösterilebilir. ( 1) ve (2) deki değerler (3) de yerlerine yazılırsa ;

    I . RE = I . R1 + I .R2 + I . R3 = I ( R 1 R 2 R 3)


    elde edilir. Dolayısıyla,


    RE = R 1 + R2 + R 3 + ......+ R n (4)


    bulunur. Buna göre, seri bağlı dirençlere eşdeğer direnç dirençlerin değerlerinin toplamına eşittir.


    PARELEL BAĞLI DİRENÇLERE EŞDEĞER DİRENCİN HESAPLANMASI


    [​IMG]
    Şeki 3. Parelel bağlı dirençlere denk olan eşdeğer direncin hesaplanması.​



    Parelel bağlı dirençlere eşdeğer olan direncin hesaplanması için Şekil 3. deki devreyi kullanabiliriz.

    Ana koldan geçen I şiddetindeki akım A noktasında üç kola ayrılmaktadır. I nın I1 kadarı R1 direnci üzerinden, I2 kadarı R2 direnci üzerinden, I3 kadarı da R3 direnci üzerinden geçer. I1, I2 ve I3 akımları B noktasında tekrar birleşerek I akımını oluştururlar. Buna göre ;


    I = I1 + I2 + I3 (5)


    yazılabilir. Diğer taraftan R1, R2 ve R3 dirençleri üzerindeki üzerindeki gerilim düşmeleri sırasıyla


    V1 = I1 . R1 V2 = I2 . R2 V = I3 . R3


    olduğundan, akım şiddetleri için,



    I1 = V1 / R1 I 2 = V2 / R2 I3 = V3 /R3 (6)


    yazılabilir. Bir parelel devrenin kollarının uçları arasındaki gerilim düşmeleri birbirine eşittir. Diğer taraftan bu gerilim şekil 3 den görüleceği gibi devrenin uçlarındaki gerilim düşmesine de eşittir. Dolayısıyla,


    V1 = V2 = V3 = V (7)


    dir. Ana kol akımı için RE eşdeğer direnci kullanılarak


    I = V/RE (8)

    yazılabilir. I' nın (6) daki, I1, I2 ve I3 ün (4) deki değerleri (5) de yerlerine yazılırsa, elde edilir. Dolayısıyla eşdeğer direnç için, (9)

    bulunur. Buna göre, parelel bağlı dirençlere eşdeğer direncin tersi dirençlerin terslerinin toplamına eşittir. Burada (9) bağıntısı ile hesaplanan sayısal değerin eşdeğer direncin değerinin tersi olduğu, direnç değerini bulmak için bulunan sayının tersinin alınması gerektiği unutulmamalıdır.
     

Sayfayı Paylaş