1. * 5651 Sayılı Kanun'a göre TÜM ÜYELERİMİZ yaptıkları paylaşımlardan sorumludur.
    * Telif hakkına konu olan eserlerin yasal olmayan şekilde paylaşıldığını ve yasal haklarının çiğnendiğini düşünen hak sahiplerinin İLETİŞİM bölümünden bize ulaşmaları durumunda ilgili şikayet incelenip gereği 1 (bir) hafta içinde gereği yapılacaktır.
    E-posta adresimiz

Faiz Nedir? Faiz Çeşitleri Nelerdir?

Konusu 'Ekonomi' forumundadır ve KıRMıZı tarafından 28 Aralık 2010 başlatılmıştır.

  1. KıRMıZı
    Aşık

    KıRMıZı TeK BaşıNa CUMHURİYET V.I.P

    Katılım:
    22 Şubat 2008
    Mesajlar:
    27.175
    Beğenileri:
    4.758
    Ödül Puanları:
    11.580
    Cinsiyet:
    Bayan
    Meslek:
    Karmaşıkkk
    Yer:
    TÜRKİYE
    Banka:
    333 ÇTL
    Faiz, vade sonunda iade edilmek üzere başkasına kredi olarak verilen anaparaya ilave olarak borçlu tarafından alacaklıya ödenen bedeldir. Bu durumda faiz, parayı muvakkat bir zaman için kullanmanın bedeli olmaktadır. “Faiz, paranın kirasıdır” şeklinde ifade edilen yaygın telakkiyle anlatılmak istenen de budur. Yalnız diğer kira çeşitlerinde, kira bedeli, belirli bir dönem için mutlak bir rakam şeklinde tespit edilirken, para kirası, yani faiz hep anaparanın bir oranı şeklinde tespit edilir. Bu şekilde tespit edilen bedelin ödeme tarzı ise farklı olabilir: Ödeme topluca vade başında veya sonunda olabileceği gibi, özellikle orta ve uzun vadeli kredilerde ödeme takvimi başka zaman birimlerine göre ve daha ayrıntılı olarak da düzenlenebilir. Diğer taraftan, sık sık bir piyasa faiz oranından söz edildiğine rastlanabildiği halde, gerçek hayatta tek bir faiz oranı yoktur. Kredinin vadesi, taşıdığı risk, vs. gibi kriterlere göre oluşan çok sayıda faiz oranı, adeta bir faiz oranları yelpazesi vardır


    Faiz Çeşitleri​

    1.Net Faiz – Brüt Faiz


    Brüt faiz, kredi işleminde tarafların üzerinde anlaştığı faiz oranıdır. Ancak, kredi işleminin tamamlanmasına kadar her iki tarafın katıldığı vergi, reklam, komisyon gibi başka maliyetlerde vardır ki gerek kredi alanın bu sebeple katlandığı maliyeti, gerekse kredi verenin bu işlemden elde ettiği geliri sözleşmede adı geçen oranın üstünde çıkarabilir veya altına düşürebilir. İşte gerek borçlu gerekse alacaklı açısından, söz konusu ilave masrafların eklenip çıkarılmasıyla bulunacak oranlara net faiz denir.

    2.İtibari Faiz – Hakiki (Efektif) Faiz

    Esas itibariyle bu, tahvil faizleriyle ilgili bir tasniftir. Tahvilin üzerinde yazılı olan faiz oranına itibari faiz denir. Diğer taraftan, tahviller nominal değerleri (üzerinde yazılı anapara miktarı) altında veya üstünde ihraç edilebilir, yada piyasada bu değerin altında veya üstünde satılabilir. İşte tahvilin ihraç veya piyasa değerine göre hesaplanacak faiz oranına hakiki (efektif) faiz oranı denir. Tahvilin fiyatı ile faiz oranı arasındaki değişmelerin ters yönde olduğunu belirtmeliyiz. Yani, piyasa faiz oranı yükseldiğinde tahvilin değeri düşerken, aksi halde aksi olur.

    3. Sabit Faiz – Değişken Faiz Oranları

    Eğer faiz oranının vade sonuna kadar değişmeyeceği kararlaştırılmışsa bu taktirde sabit faiz oranı söz konusudur. Ancak uygulamada, çeşitli sebeplerle vade başında tespit edilen oranın belli şartlar gerçekleştiğinde, ya da belli bir takvime göre değişebileceğinin kabul edildiğinde de rastlanabilir. İşte bu şekilde faiz oranlarına değişken faiz oranları denir.

    4.Serbest ve Kontrollü (Narhlı) Faiz Oranları

    Faiz oranları tamamıyla piyasa hareketlerine bırakılıp, ödünç alanlar ve verenler arasında serbestçe tespit edilmelerine müsaade edilebilir, ya da para otoriteleri tarafından tek yönlü bir kararla belirlenebilir. Birinci halde serbest faiz oranları, ikinci halde kontrollü faiz söz konusudur.

    5.Mevduat Faizi – Kredi Faizi


    Banka kredilerine ait önemli bir tasniftir. Bankaların tasarruf erbabından topladıkları fonlar, yani mevduat için ödedikleri faize mevduat faizi denir. Bu fonları kredi talep edenlere borç verirken aldıkları faize ise kredi faizi denir. Kredi faizi ile mevduat faizi arasındaki pozitif fark bankaların karını oluşturur. Tabiidir ki kredi faizi daima mevduat faizinden yüksek olur.

    6.Nominal Faiz – Reel Faiz


    Para değerindeki değişmelerin ortaya çıkardığı bir tasniftir. Para değerinde hiçbir değişme olmasaydı nominal faizle reel faiz tasnifine gerek kalmayacak ve bu iki faiz türü hep birbirine eşit olacaktı. Mesela %10 faizle 100 liranın her yıl getireceği faiz 10 liradır. Eğer aynı yıl içinde para %5 değer kaybetmişse, yani enflasyon hızı %5 olmuşsa gerek anaparanın, gerekse faiz gelirinin satın alma gücü %5 oranında düşmüş demektir. Bu taktirde anaparanın satın alma gücü 95 lira, 10 liralık faiz gelirinin satın alma gücü olarak değeri de 9.95 lira olacaktır ki, toplamları 104.95 lira eder. Görüldüğü gibi, bu örnekteki şahıs ilk bakışta 10 lira geliri elde etmiş gibi görünüyorsa da gerçek kazancı sadece 4.95 liradır. İşte örneğimizdeki 10 lira nominal faiz, 4.95 lira reel faiz adını alır.

    7. Negatif Faiz

    Faiz işlemlerinde esas olan, borçlunun alacaklıya bir bedel ödemesidir. Enflasyonist ortamda ise nominal olarak bu durum devam ederken, reel planda paranın değer kaybetmekte olması sebebiyle söz konusu bedel gerçekte bütünüyle ortadan kalkabileceği gibi, reel değer kaybının çok büyük olması halinde hatta alacaklı, borçluya bir değer devretmiş, yani adeta ona faiz ödemiş gibi bir duruma dahi düşebilir. İşte eğer gerçekte alacaklıdan borçluya bir ilave değer transferi olmuşsa bu duruma negatif faiz diyebiliriz.

    Kaynak: Prof. Dr. Sabri Orman
     
  2. Suskun

    Suskun V.I.P V.I.P

    Katılım:
    16 Mart 2009
    Mesajlar:
    23.242
    Beğenileri:
    276
    Ödül Puanları:
    6.230
    Yer:
    Türkiye
    Banka:
    2.052 ÇTL
    Faiz ne demektir?
    Faiz nasıl hesaplanır?
    Faiz çeşitleri nelerdir?


    Faiz belirli bir paranın, belirli bir süre kullanılıp geri verilmesi durumunda alınan kiradır.
    Faizin tutarı ya da oranı, paranın niceliğine ve kullanılma süresine göre değişiklik gösterir.

    Ana para göz önüne alındığında, basit ve para olmak üzere iki çeşit faiz vardır.

    Basit faiz
    hesabında faize verilen miktar sabittir, faiz tutarı ayrıca hesaplanır.

    Bileşik faiz hesabında ise her dönemin faiz tutarı ana paraya eklenerek bir sonraki dönemin faizi hesaplanır. Faiz hesaplamak için bankalarda doğrudan, dolayı ve Hamburg gibi yöntemler kullanılır.

    Hesaplama yöntemleri, yasal düzenlemeler, borç veren ve alan arasındaki anlaşmalar gözönüne alındığında yasal faiz, temerrüd (gecikme) faizi, peşin faiz, iç faiz, dış faiz gibi çeşitli faiz kavramları ortaya çıkar. Faiz uygulamaları gözönüne alındığında ise çeşitli banka faizi, basit bileşik faiz, kanuni akti faiz, piyasa faizi, doğal faiz biçiminde gruplandınlabilir. Banka faizi, banka sistemi içinde toplanan mevduata ve açılan kredilere karşılık ödenen kira bedelidir. Mevduat ve kredinin çeşitlerine göre banka faizi de çeşitlilik gösterir. Ana paranın belli ve sabit tutulması ya da faizin sürekli eklenerek ana paranın sabit kalmayıp büyümesi sırasıyla basit ve bileşik faiz olgusunu yaratır. Borç alan ve veren aralarında bağlı ya da aktif faiz adı verilen bir anlaşma yaparak serbestçe faiz oranı saptayabilirler. Piyasa koşullarına göre ödünç verilebilir fonlar için uygulanan faize piyasa faizi, piyasanın işleyiş koşullarına göre tasarruf, yatırım eşitliğini sağlayan normal faiz ise doğal faiz adı verilir.
     

Sayfayı Paylaş